آبی قناتی که از دل گسل می جوشد/سفر به اعماق زمین در جست و جوی ماهی سپید

به گزارش “شبکه اطلاع رسانی  سنگرها به نقل از آرمان کرمان“ کرمان سرزمینی است که همواره با جاذبه های زیبای خود همانند نگینی در میان تمام شهرهای ایران می درخشد و همواره توجه جهانیان را به خود جلب کرده است یکی از شگفتی های این شهر داشتن قنات هایی موثر و کارساز در مقوله کشاورزی و ساماندهی امور زندگی بوده و به این نام شهرت داشته است.

یکی از این قنات ها که قدمت و پیشینه قابل توجهی دارد و به ثبت یونسکو رسید، قنات گوهر ریز است که در جوپار کرمان قرار دارد این قنات ۱۵۰ حلقه چاه دارد و طول مسیر آن ۵ کیلومتر است و از دو رشته تشکیل شده  که این دورشته مسیر در محلی به نام باغ فردوس به هم متصل می شوند و قنات کوثر ریز را به وجود می آورند.

حدود ۲۵ کیلومتر که از جنوب کرمان فاصله بگیریم به شهری می رسیم که نام آن جوپار است، شهری که قدمت آن به قرن ۶ بر میگردد، این شهر آبستن جادبه های شگرفی است که در طول دوران نظر بسیاری از جهانگردان و دانشمندان را به خود جلب کرده است.

اما در ابتدای ورود به شهر اگر به خیابان ۱۷ شهریور سری بزنید چشمتان به گنبد و بارگاه فیروزه ای رنگ شاهزاده حسین(ع) می افتد در کنار این امام زاده می توانید ورودی قنات گوهر ریز جوپار مشهور به چاه صاحب الزمان(عج)  را ببینید.

اما به سراغ کرمان شناس و پژوهشگر بزرگوار کرمانی، سید محمد علی گلاب زاده می رویم و گفت و گویی صمیمی در مورد این قنات اسطوره ای را اغاز می کنیم.

ماهی کور سپید نگاهبان قنات گوهر ریز است

سید محمد علی گلاب زاده در گفت و گو با خبرنگار “آرمان کرمان” گفت: قدمت قنات گوهر ریز به زمانی بر می گردد که مردم اسطوره ها و افسانه هایی را در این رابطه ساخته بودند و معتقد بودند که در این قنات ماهی کور سپیدی است که نگاهبان این قنات است که اگر کسی آن را ببیند فوت می کند.

وی در ادامه افزود: برخی اعتقاد دارند که در این قنات یک ماهی طلائی رنگی وجود دارد که از چاهی در مسیر این قنات بیرون می آید که این هم بحث های مفصلی دارد.

این پژوهشگر کرمانی تشریح کرد: آنتونی اسمیت، پژوهشگر معروف انگلیسی قریب ۶۰و اندی سال قبل به کرمان آمد و مدت ها در محل این قنات گوهرریز منتظر این ماهی کور سپید بود ولی متاسفانه نتوانست در اینجا این به این ماهی کور سپید برسد، بنابراین به محل دیگری رفت و درنزدیکی های مرز عراق این ماهی کور سپید را پیدا کرد و یک کتابی در این رابطه به نام ماهی کور سپید نوشت که خاطرات جالبی در این کتاب در مورد قنات گوهر ریز ثبت و ضبط شده است.

گلاب زاده در ادامه عنوان کرد: این قنات باتوجه به قدمتش و به همین ترتیب ارزش اقتصادی، فرهنگی و ارزش در رهگذر باورهای اجتماعی این اعتبار را داشت که به ثبت جهانی برسد و خوشبختانه این زمینه فراهم شد و به همت استاندار کرمان این اتفاق افتاد و امیدواریم این قنات و دو قنات دیگری که به ثبت جهانی رسیده اند حداقل به عنوان نمونه و الگویی از تلاش نیاکان ما باقی بماند و از تخریب آن ها جلوگیری شود.

وی با اظهار تاسف در مورد فاجعه ای که چاه های عمیق در کرمان به وجود آورده اند، گفت: این فاجعه به گونه ای است که هرگز قابل جبران نیست برداشت بیش از حد از این آب ها زمینه ای را به وجود آورد که زمین های ما هر روز بیش از پیش در حال فروکش کردن و ته نشین شدن هستند و آن لایه اسفنجی زمین را از بین می برند به گونه ای که اگر ما سالی هزار میلی متر باران هم داشته باشیم حاصلی جز سیل نخواهد داشت در حالی که وجود قنات ها ارزش و اعتبار مختلفی داشته است و هرگز نباید آن را فراموش کنیم .

این پژوهشگر کرمانی در پایان خاطر نشان کرد: هرچه قنات داشتیم ازدست رفت امیدواریم آن هایی که مسئولیت دارند در قبال این قضیه همتی کنند و این قنات های باقی مانده را به راستی پاسداری کنندو به عنوان نمونه و الگویی برای نسل های آینده نگه دارند.

آب قنات گوهر ریز جوپار از گسل بیرون می ریزد

امین ماهانی در گفت و گو با خبرنگار “آرمان کرمان” گفت: هفته ای ۲الی ۳ هزارنفراز گردشگران داخلی و در ایام عید تا کنون حدود هزار نفر از گردشگران خارجی از این قنات بازدید کرده اند.

نماینده میراث فرهنگی بیان کرد: این قنات شاهراه آصلی اب دهی شهر جوپار است که شش شاخه داردو ورودی این قنات به چاه مسجد امام زمان (عج) معروف است که جنبه اعتقادی دارد و به همین علت مردم این قنات بیشتر مورد توجه مردم قرار گرفته است.

ماهانی درگفت و گو با مهر اظهار کرد:  ساختار قنات به‌گونه‌ای است که ازدحام جمعیت و ایجاد سروصدا در آن امکان ریزش قنات را ممکن می‌سازد و از ویژگی های بارز این قنات این است که آب از دل گسل بیرون میریزد.

وی در ادامه با اشاره به اکوسیستم قنات به‌عنوان زیستگاه ماهی سفید کور، خفاش، انواع مار و کبوتران چاهی از گردشگران می‌خواهد که در آرامش و بدون هرگونه آلودگی صوتی که سبب ریزش قنات یا آسیب به اکوسیستم آن بشود از این نماد هوش و ذکاوت بشر دیدار کنند.

درباره admin